آینده، زیست‌فناوری و ایمنی زیستی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه تهران

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه گیلان

چکیده

با توجه به چالش‌‌های جدی پیش روی بشر که ناشی از نیروهای مؤثر بر جهان آینده (جمعیت، نیازهای انسانی، جهانی شدن و تغییر اقلیم) است، برنامه‌‌ریزی در تمامی عرصه‌‌ها برای آینده بر عهده همه مسئولان است. شاید مهمترین دستاورد بشر برای رویارویی با تصویر اجتناب‌‌ناپذیر آینده، دانش روزافزون و فناوری او است که از طبیعت الهام می‌گیرد و پنجمین نیروی مؤثر بر جهان آینده محسوب می‌شود. اما پرسش این‌‌جاست که این پتانسیل تا کجا امنیت را به همراه دارد و از کجا آن را به خطر می‌‌اندازد؟ رویکرد مناسب و عقلانی کدام است، محافظه‌‌کارانه یا پذیرشی؟ به‌‌کارگیری صحیح و کارآمد زیست‌‌فناوری، برای بررسی آینده‌‌های ممکن ضروری است، زیرا، به طور یقین در آینده نزدیک، تحول شگرفی در عرصه‌‌های مهم مربوط به زندگی بشر از حوزه کشاورزی تا درمانی در سطح ملی و بین‌‌المللی ایجاد خواهد کرد و بنابراین اخلاق و ایمنیِ زیستی در آن زمان الزامی است. در جهان مسطح آینده که انسان و ماشین ادغام شده و مرز، جدایی ندارد قانون‌‌های جهانیِ یکپارچه‌‌ای بر جامعه انسانی در حوزه فناوری حاکم خواهد بود. در این‌‌صورت آیا هنوز هم باید شاهد بحث و مجادله بی‌‌ارزش بر سر تراریخت سازی بود؟ آیا هنوز هم باید دچار علم در لحظه بود و با نوآوری مبارزه کرد؟ درآینده، نوادگان انسان برنامه‌‌ریزی کنونی را برای آب، خاک و زیست چگونه تفسیر خواهند کرد؟ این مقاله به بررسی جایگاه اخلاق و ایمنی زیستی در آینده‌‌های ممکن می‌‌پردازد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Future, Biotechnology and Biosafety

نویسندگان [English]

  • M. Omidi 1
  • M. Samiei Farahani 2

1 Professor of Tehran University

2 M.S. Graduated of Guilan University

چکیده [English]

Considering the serious challenges facing humanity, arising from the effective forces which shape the future (i.e., population, human needs, globalization and climate change), planning for the future in all areas of life is indispensable. Perhaps the most important human achievement to face the inevitable picture of the future is his increasing knowledge or technology, which is the fifth most effective force, man-made, inspired by Ispired by, and effective on, the nature, and has no boundaries. But the question isthat how far can this potential go without endangering the security? Which approaches are more appropriate and rational, “conservative” or “rceptive”? The proper and efficient use of biotechnology is necessary to examine possible future developments, because it will surely create a dramatic development in the major areas of human life from agriculture to therapeutic areas at national and international levels. Therefore, ethics and biosafety are in dire need of that time. In the flat world of the future, when the man and the machine are united and their boundary is abolished, universal rules will govern human society in the field of technology. So, do we still have to witness worthless controversy over the gene transfer? Do we still have to get trapped in the scientific routineness and fight with innovation? How will our grandchildren label our current planning for water, soil and life? This article discusses the status of ethics and biosafety in in relation to predicted future developments.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Biosafety
  • Biotechnology
  • Effective forces
  • Possible futures
1. امیدی، م. و م. پارسا. 1389. ملاحظات اخلاقی در پژوهشهای ژنتیک، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی، صفحه‌‌های 483 تا 505. 2. امیدی، م. و ن. زرین پنچه. 1391. جهان در 2050، مهرویستا، 546 صفحه. 3. وهاب‌‌زاده، ع. 1376. تنوع حیات، موزه آثار طبیعی و حیات وحش ایران، صفحه‌‌های 41 تا 211. 4. مظاهری اسدی، م. و ج. خانی جزنی. 1387. اخلاق و ایمنی در فناوری زیستی نوین، فصلنامه اخلاق در علوم فناوری، جلد 4. 5. ناخدا، ب. و م. زین العابدینی. 1391. زیست فناوری برای توسعه پایدار، مجله ایمنی زیستی، 136-125:‌‌2. 6. Muttuscka, B. and G. Straube. 2002. Principles of the ethical practice of public health (also known as the code of ethics for public health). Amer. Reproduc. Sci. pp. 60-61, 15-29.